Op Dinsdag 27 Februarie het die Projekspan Ekologie hul eerste vergadering vir die jaar op Tulbagh gehou langs die Kliprivier , een van die sytakke van die Klein-Bergrivier.  Chris en Rita Eksteen het ons met groot gasvryheid ontvang en die kapel op die pastoriegrond tot ons beskikking gestel.  Hier, in die ruimte van aanbidding, het ons twee ontmoetings gehad:

1.    Die eerste een was met lede van Waterval se Natuurbewaringspan.  Hulle het spesifiek met ons gepraat oor die uitdagings wat die Klein-Bergriviersisteem met indringer plantegroei en besoedeling het.  Hulle is saam met privaateienaars en die munisipaliteit verantwoordellik vir die skoonmaak en versorging van dié netwerk van riviere.  Ons leer die volgende:

  • Die versorging van ons riviere is van kritiese belang vir die voorsiening van water in ‘n waterskaars land;
  • Die uitdagings wat Natuurbewaring het, maak dit vir hulle onmoontlik om die riviersisteme in ons land alleen te versorg;
  • Vennootskappe is uiters noodsaaklik om hierdie taak effektief uit te voer.  Daar bestaan reeds vennootskappe tussen Natuurbewaring, ander staatsdepartemente en munisipaliteite;
  • Geloofsgemeenskappe is nie eintlik deel hiervan nie;
  • Geloofsgemeenskappe kan ‘n GROOT verskil maak.  Natuurbewaring het o.a. die volgende twee uitdagings m.b.t. die ontbossing van indringers: Gebrek aan fondse en hande.

Geloofsgemeenskappe kan met albei hiervan help.

Ons ontmoeting word afgesluit met ‘n besoek aan die Kliprivier.  Natuurbewaring se Roderick maak ons oë oop – sover ons op en af in die rivierloop kan sien, staan nét indringers!

2.   Ons tweede ontmoeting was met die senior-superintendent, Vaste Afvalbestuur en Reinigingsdienste van die Witzenberg Munisipaliteit.  Hy het met ons gepraat oor die uitdagings wat dié munisipaliteit het ten opsigte van die hantering van huishoudelike en ander afval en die druk wat dit op die Tulbagh-stortingsterrein sit.  Ons leer die volgende:

  • Stortingsterreine is die simptoom van ‘n verbruikerskultuur wat geweldig baie afval veroorsaak.  Die hoë volumes afval wat ons huishoudings en industrië veroorsaak, plaas ‘n baie swaar las op munisipaliteite.  Dit kos miljoene rande om stortingsterreine volgens wetlike regulasies aan te lê en te bestuur.  Om ‘n versadigde en uitgediende stortingsterrein te rehabiliteer, is dikwels ‘n nagmerrie en kopseer vir munisipaliteite. Ook dít kos miljoene rande;
  • Die meeste mense het geen idee wat van hul afval word en wat by ‘n stortingsterrein gebeur nie;
  • Die inisiatiewe wat munisipaliteite neem om fasiliteite te voorsien vir storting van afval en herwinning, word dikwels nie waardeer of reg gebruik nie en selfs verniel;
  • Kosbare belastingbetalersgeld word op afvalverwydering en -verwerking spandeer, terwyl dit vir ander belangriker dienste aangewend kan word;
  • Ons grootste uitdaging is om mense te leer om hul produksie van afval drasties te verlaag en om op ‘n verantwoordelike manier daarvan ontslae te raak
  • Geloofsgemeenskappe kan baie doen om hiermee te help.

    Voorstelle aan gemeentes:

    1.      Reël ‘n ontmoeting met die naaste kantoor van Natuurbewaring aan julle.  Vind uit by hulle hoe julle as gemeente betrokke kan raak by hulle werk. Maak saam planne en implementeer dit. As dit enigsins moontlik is, neem as gemeente ‘n rivier aan en versorg dit in samewerking met Natuurbewaring en ander vennote.
    2.      Gee ‘n geleentheid vir julle munisipaliteit om die gemeente in te lig oor die uitdagings wat hulle het met die hantering van afval en die bestuur van jul stortingsterrein.  Beplan hierna ‘n projek(te) waardeur die gemeente lidmate toerus met inligting en lewensgewoontes wat die druk op die munisipaliteit en stortingsterreine sal verlig.
    3.      Reël, in samewerking met jul munisipaliteit, ‘n besoek aan julle stortingsterrein deur jul gemeente se leierskap. Maak dit ‘n ordentlike blootstelling – nie te vinnig nie!
    4.      Begin ‘n herwinningsprogram in jul gemeente.  Kontak gerus vir dr Diek van der Zel by dokdiek@gmail.com vir goeie raad.  Hy staan aan die stuur van NG Kerk Strand se herwinningsprojek.
    5.      Stig ‘n fonds vir die skoonmaak en ontbossing van ‘n rivier naby julle gemeente.

    David Botha (nms Projekspan Ekologie)
    dpbotha2@gmail.com